اهداف و اصول کلی سیاست فرهنگی (باطنی)
اهداف و اصول کلی سياست فرهنگي كشور
گردآوری: هاجر باطنی
مقدمه:
در طول تاریخ بشری هرگاه دولتها وسازمانهای رسمی از مسیر فرهنگی مردم جدا افتاده وبرای خویش سیروسیاستی دیگر اعم از غیرمردمی وضدمردم داشته اند بخصوص هرگاه مردم به دلائل متعدد جغرافیائی ، اقتصادی ، سیاسی ، روحی ونظائر آن ازتشكل وتعامل فرهنگی دوروپراكنده شده اند، فرهنگ لاجرم سیلان وجریان مطلوب وكمال یافته خویش راكم وبیش از دست داده وچه بسا به انقطاع وگسیختگی مبتلاشده است.
دراین صورت انسان نتوانسته است از بارفرهنگی و بنیه عقلانی خویش درهیات اجتماع و به نحوی كه مقتضای روح جمعی است حداكثر بهره برداری رابعمل آورد ودراستحصال واستخراج ذخائر وجود در حد اعلاتوفیق یابد ظهور انسان درهیات وحیثیت جمعی خویش بقدری مهم وموثراست كه امام خمینی رضوان الله علیه دراین باب میفرمایند:
اگر انسانها دركلمه مباركه الله مجتمع شدند وهمه بت ها را شكستند به همه مقصدهای عالی می رسند ... ماتجربه كرده ایم .... كه آنوقت كه توجه به خدای تبارك وتعالی مجتمعاً نداشتیم ولویكی یكی هم داشتیم نتوانستیم كاری انجام بدهیم..
درجهان امروز كه نقش ونیروی اجتماعی فرهنگ نسبت به گذشته بمراتب افزونتر شده است . ضرورت هماهنگی وهمسوئی صاحبنظران وكارشناسان و برنامهریز ان هركشور با نیازهای فرهنگی جامعه نیز بیشتر احساس میشود.
جامعه رشید جامعه ا ی است كه بتواند نیازهای فرهنگی خویش رادر رهگذر حیات وحركت اجتماعی بازشناخته ،ازتظاهرات وتمایلات كاذب یا گذرا تفكیك كند وقدرت پاسخگویی به این نیازها وبهره گیری از آنها رادرجهت رشد وكمال معنوی ومادی داراباشد . شرط لازم برای تحقق چنین مطلوبی آنست كه درهركشور زمامداران اصول گرا و واقع گرا بتوانند به منظور همراهی باجریان عظیم وعمیق واصیل فرهنگ درجامعه وحداكثر بهره گیری از دریای لایزال اراده وایمان معنوی والهی مردم بطور هماهنگ وهمسو سیاستگزاری و برنامهریزی كرده، اهم محورهای لازم برای این حركت راتشخیص داده و تعیین كنند.
سیاست فرهنگی دراین جهت و در این مسیر است كه تدوین میشود. سیاست فرهنگی در حقیقت همان توافق رسمی و اتفاق نظر مسئولان و متصدیان امور درتشخیص، تدوین وتعیین مهمترین اصول و اولویتهای لازمالرعایه درحركت فرهنگی است. سیاست فرهنگی را میتوان اصول راهنمای كارگزاران فرهنگی و مجموعه علائم ونشانههایی دانست كه مسیرحركت را نشان میدهد به عبارت دیگر نوعی دستورالعمل فرهنگی است كه روشنگر حركت است. بسیاری از نقاط كور و نكات مهم اما مبهم به مصداق اینكه گفتهاند «خود، راه بگویدت كه چون باید رفت» درحین حركت و در اثنای كسب تجربه است كه روشن خواهدشد. بنابراین سیاست فرهنگی درهمه موارد لزوماً گویای نكات بدیع و بیسابقه و غیرمكشوفه نیست:
معاهدهای است كه سلسلهای از اولویتها و اصول و فروع یك حركت فرهنگی را رسمیت میدهد و همفكری و همجهتی را با همكاری و هماهنگی توام میكند. میثاقی است ملهم از آرمانها و اعتقادات،ناظر بر تجربهها و واقعیات. محدود به ظرفیتها وامكانات، توجه به آینده اهداف بعید و قریب، كه به هرحال در ظل و ذیل قانون اساسی قرارگرفته است.
مسوولان، متصدیان و همه مراجع ومراكز فرهنگی وابسته به دولت ونظام جمهوری اسلامی ایران، مجریان و مخاطبین سیاست فرهنگی كشور در درجه اولاند. سایرافراد و جمعیتها نیز لازم است با درجات و نسبتهای مختلفی كه دارند و این امر از شان اجتماعی و نیز نوع و نحوه فعالیت فرهنگی آنها ناشی میشود به تناسب مورد با مواد و مفاد این سیاست، فرهنگی برخورد داشته و نقضكننده آن نباشد.
توجه به نكات ذیل درخصوص سیاست فرهنگی كشور ضروری است:
- سیاست فرهنگی، سیاست انقلاب اسلامی است. انقلاب اسلامی بدین معناست كه فرهنگ اسلامی دركلیه شئون فردی و اجتماعی كشور اصل و پایه و مبنا قرارگرفته است. بنابراین نباید فراموش كرد كه انقلاب اسلامی حقیقتاً انقلاب فرهنگی است و اگر نگوئیم همه اختیارات وامكانات، قدرمسلم اینست كه میتوانیم بگوییم بیشترین و مهمترین و عمدهترین تلاشها و توانمندیها باید برای تكامل و توسعه و تحرك فرهنگی درهمه شئون فردی واجتماعی به بهترین نحو صرف شود.
اگر در قول و قرار شفاهی و كتبی، نود درصد راهحلها و درمانها را فرهنگی دانسته و ده درصد آن را غیرفرهنگی بدانیم اما عملاً این نسبت را معكوس كرده، ده درصد امكانات و تواناییها را به فرهنگ و نود درصد آنرا به امور دیگر متوجه سازیم، درچنین حالتی از سیاست فرهنگی چندان نصیبی نخواهیم برد.
سیاست فرهنگی جمهوری اسلامی متخذ از جهان بینی و انسانشناسی اسلامی است و مبتنی برمبانی و مفاهیمی از این قبیل است.
- حاكم بودن بینش توحیدی بر تمامی شئون و عرصههای حیات فردی و اجتماعی و نقش و تاثیر بنیادی اعتقاد به اصول و فروع دیانت مانند وحی ، نبوت ، امامت ، عدالت ، معاد، تبری وتولی درجامعه اسلامی.
- جاودانگی وجود انسان و كرامت و شرافت ذاتی او به عنوان خلیفهالله و امانتدار خداوند، صاحب اراده و اختیار، دارای قدرت تعقل و انتخاب درجریان سرنوشت و نیز نقش عقل و تجربه دراستمرار حركت تكاملی وی.
- برخورداری انسان از فطرت الهی كه ریشه و منشاء رشد و خیر و صلاح او است.
- همانندی و برابری انسانها در آفرینش و عدم تمایز بین رنگها و نژادها و صنوف دیگر انسانی و جهانشمول بودن پیام اسلام و دعوت انسانها به همكاری و تعاون همگانی در انجام كارهای نیك و انسانی.
- سرنوشت مادی و معنوی بشر و قابلیت رشد و شكوفایی وی در همه وجوه و زمینههای فردی و اجتماعی، مادی ومعنوی، جسمی وروحی، عقلی و عاطفی و ملازمه این وجود با یكدیگر.
- خیرخواهی، كمال جویی، آرمانخواهی، ظرفیت علمی نامحدود و كشش فطری انسان به سوی علم و دانایی، جمال وزیبائی، تقدیس و پرستش و خیراخلاقی.
- زایندگی و قدرت ایمان در خلق ارزشهای معنوی و فضایل اخلاقی و ایجاد روحیه استقلال، حریت، عزت نفس و تحكیم مناسبات انسانی در جامعه.
- تربیتپذیری آدمی و به فعلیت درآمدن استعدادها و خلاقیتهای وی درطریق پیریزی بنای جامعهای موحد، عدالت خواه، دانشطلب، متكی بر جهاد و اجتهاد، متصف به اعتدال و واقعبینی و نیز بهرهمند از مباحثات و مبادلات فكری، نقادیها و تحقیقات علمی، عبرتآموزیها و تجربهاندوزیهای تاریخی
- اصالت ارزشهای معنوی وفضائل اخلاقی درجامعه اسلامی وجایگاه والای تقوی ، علم وجهاد در تعیین مرتبه كرامت وفضیلت انسانها
- تاثیرپذیری انسان از عوامل مثبت و منفی محیط اجتماعی و آفات و موانع فرهنگی آن و مسؤولیت نظام اسلامی در سالمسازی محیط، تحقق قسط و عدل، تامین حق مشاركت مردم در همه امور با توجه به لزوم زدودن علل و عوامل زمینه ساز كفر و نفاق، فقر و فساد ظلم و استبداد، سلطه و استكبار اندیشهها و دیدگاههای و فتاوی حضرت امام خمینی (رضوان االله تعالی علیه ) به عنوان بهترین شاخص و معرف اسلام ناب محمدی(ص) و تمییز آن از انواع و اشكال مختلف اسلامنمایی در داخل و خارج كشور، بر سیاست فرهنگی نظام جمهوری اسلامی ایران حاكم است.
دایره معانی و مصادیق كلماتی كه در متن مصوبه سیاست فرهنگی بكار رفته، محدود به حدودی است كه از مبانی اسلامی و دینی مجسم در خط فكری و فقهی امام و وصایای گرانقدر الهی سیاسی ایشان سرچشمه میگیرد. بنابراین اگر در سلسله كلمات و جملات این متن، متشابهات و مبهماتی باشد، محكماتی نیز هست كه ارجاع آن به این، گرهگشای مشكل خواهد بود.
اندیشهها و دیدگاههای امام در عرصههای عرفانی، فرهنگی و هنری همانند عرصههای سیاسی اقتصادی و اجتماعی، راهنما و راهگشاست و بر سیاست فرهنگی و هنری كشور پرتوافكن خواهد بود. آنچه امام درباره انواع موسیقی، فیلم، سریال، ورزش و امور دیگری از این قبیل فرمودهاند تابلو راهنماست.
كلام و پیام آن بزرگمرد در باب فكر و فرهنگ بر صحیفه دلها و كتیبه جانها نقش شده است:
«فرهنگ مبداء همه خوشبختیها و بدبختیهای یك ملت است»، خروج از فرهنگ بدآموز غربی و نفوذ و جایگزینشدن فرهنگ آموزنده اسلامی، ملی و انقلاب فرهنگی در تمام زمینهها درسطح كشور آنچنان محتاج تلاش و كوشش است كه برای تحقق آن سالیان دراز باید زحمت كشید «خطر تحجرگرایان و مقدسنماهای احمق،... كم نیست» در جمهوری اسلامی جز در مواردی كه اسلام و حیثیت نظام درخطر باشد آنهم با تشخیص موضوع از طرف كارشناسان دانا هیچكس نمیتواند رای خود را بر دیگری تحمیل كند. ما اگر توانستیم نظامی بر پایههای نه شرقی و نه غربی واقعی و اسلام پاك و منزه از ریا و خدعه و فریب را معرفی نماییم انقلاب پیروز شده است. راه اصلاح یك مملكت فرهنگ آن مملكت است اصلاح باید از فرهنگ شروع شود. امیدواریم بشر به رشدی برسد كه مسلسلها رابه قلم تبدیل كند. آنقدری كه قلم و بیان در خدمت بشر بوده است مسلسلها نبودهاند ... اسلام هم كه امر فرموده است جهاد بكنند ... اساس بر اینست كه دفاع از حق بكنند و حق را و علم را جانشین مسلسل بكنند.
تبلیغات كه همان شناساندن خوبیها و تشویق به انجام آن و ترسیم بدیها و نشاندادن راه گریز و منع از آن از اصول بسیار مهم اسلام عزیزاست. چهارچوب اسلامناب محمدی (ص) كه در ترسیم قهر و خشم و كینه مقدس و انقلابی علیه سرمایهداری غرب و كمونیسم متجاوز شرق است و نیز راه مبارزه علیه ریا و حیله و خدعه را به مردم و به خصوص جوانان سلحشورمان نشان دهید این مسئله كه نظام در اهداف خودجدی است و در صورت به خطرافتادن ارزشهای اسلامی با هركس در هر موقعیت قاطعانه برخورد مینماید باید به عنوان یك اصل خدشهناپذیر برای تمامی دستاندركاران و مردم تبلیغ گردد.
- قانون اساسی به عنوان مظهری دیگر از بینش فرهنگ اسلامی و جلوهای دیگر از افكار و اندیشههای امام و رهبر، الهامبخش و استحكام بخش سیاست فرهنگی است.
مفاد قانون اساسی خصوصاً آنچه در اصول دوم و هچنین هفتم تا سیام در باب فرهنگ و لوازم اجتماعی و سیاسی آن آمده است و به عبارت دیگر رهنمودهایی كه درباره مسائل و موضوعاتی از قبیل فضایل اخلاقی، كرامت انسانی، آزادی استقلال تجارب بشری، تتبع و ابتكار، آگاهیهای عمومی، مشاركت مردمی، امر به معروف و نهی ازمنكر و نظائر آن ذكر شده است، برسیاست فرهنگی كشور حاكم بوده و خواهدبود.
- «سیاست» فرهنگی به معنای عام و عرفی آن مجموعهای از اهداف، مبانی. اصول، اولویتها و خطمشی اجرایی را شامل میشود، هرچند به معنای خاص فقط قسمت اخیر را به ذهن متبادر میسازد.
اهداف:
اهداف كلی فرهنگی در نظام جمهوری اسلامی و نیز اهدافی كه غرض و غایت تدوین این مجموعه را تحت عنوان سیاست فرهنگی مشخص میسازد به شرح ذیل است:
الف: اهداف فرهنگی جمهوری اسلامی
۱- رشد و تعالی فرهنگ اسلامی انسانی و بسط پیام و فرهنگ انقلاب اسلامی در جامعه جهانی
۲- استقلالطلبی و زوال مظاهر منحط و بانی نادرست فرهنگهای بیگانه و پیراستهشدن جامعه از آداب و رسوم و منحرف و خرافات
۳- به كمال رسیدن قوای خلاقه و شایسته وجود آدمی در همه شئون و به فعالیت درآمدن استعدادات خداداده و استحصال دفائن عقول و ذخائر وجودی انسان
۴- آراستهشدن به فضائل اخلاقی و صفات خدایی در مسیر وصول به مقام انسان متعالی
۵- تحقیق كامل انقلاب فرهنگی در جهت استقرار ارزشهای مورد نظر اسلام و انقلاب اسلامی در زندگی جمعی و فردی و نگاهبانی از آنها و استمرار حركت فرهنگی برای رسیدن به جامعه مطلوب
۶- درك مقتضیات و تحولات زمان و نقد و تنقیح دستاوردهای فرهنگی جوامع بشری و استفاده از نتایج قابل انطباق با اصول و ارزشهای اسلامی
ب: اهداف سیاست فرهنگی
۱- تعیین و تدوین اصول راهنما و اولویتهای لازمالرعایه در حركت فرهنگی كشور و رسمیتدادن به آن، با الهام از آرمانها و اعتقادات، با توجه به ظرفیتها و واقعیات و با بهرهگیری از تجربیات داخلی و جهانی و امكانات و ابزارهای مختلف و مناسب
۲- ایجاد وحدت رویه و هماهنگی فرهنگی در میان دستگاههای مختلف نظام جمهوری اسلامی و بسیج امكانات، تلاشها و برنامههای فرهنگی در جهت پاسخگویی به نیازهای فرهنگی جامعه و هدایت تلاشها و نیازهای موجود.
۳- تكیه و تاكید بر آرمانها و ارزشهای معنوی و فرهنگ اسلامی و حفظ و ترویج فرهنگ و بسیج تقویت روحیه و ایثار و فداكاری در راه ارزشهای مقدس اسلامی با توجه به لزوم درك مقتضیات و تحولات زمان و همچنین تقویت نقاط قوت و رفع نقاط ضعف و مهیاشدن برای مواجهه صحیح و همه جانبه باضرورتها و تحولات
۴- تمهید و تدارك لازم در جهت همسویی و عدم مغایرت طرحها و برنامههای اقتصادی، اجتماعی و غیرفرهنگی اما دارای نتایج فرهنگی، باسیاست فرهنگی كشور
۵- تسهیل و تقویت اموربرنامهریزی، نظارت و ارزیابی فرهنگی در عین حمایت از تعدد، تنوع وآزادی فعالیتهای فرهنگی مردمی، مبادله و مرابطه فرهنگی میان بخشهای دولتی و غیردولتی در جهت افزایش تحرك، جهاد و اجتهاد فرهنگی، ارتقاءدانش و آگاهی عمومی و اعتلای روحیه، تتبع، تحقیق و ابتكار
ج:اصول سیاست فرهنگی
اصول سیاست فرهنگی كشور كه راهنمای مسوولان ومدیران و برنامهریزان و كارگزاران فعالیتهای فرهنگی خواهد بود بدین شرح است:
۱- بازشناسی و ارزیابی مواریث و سنن تاریخی و ملی در عرصههای مختلف دینی، علمی، ادبی و هنری و فرهنگ عمومی، و نگاهبانی از مآثر و مواریث اسلامی و ملی و حفظ و احیاء دستاوردهای مثبت و ارزشمند تمدن اسلام در ایران.
۲- شناخت جامع فرهنگ ومدنیت اسلام و ایران و ترویج اخلاق و معارف اسلامی و معرفی شخصیتها و عظمتهای تاریخ اسلام و ایران
۳- ارتباط فعال با كشورها و ملتها و تحكیم پیوند مودت و تقویت همبستگی با مسلمانان و ملل دیگر جهان
۴- شناخت فرهنگ و تجربههای بشری و استفاده از دستاوردهای علمی و فرهنگی جهانی با بهرهگیری از كلیه روشها و ابزارهای مفید و مناسب
۵- تحكیم وحدت ملی و دینی با توجه به ویژگیهای قوی و مذهبی و تلاش در جهت حذف موانع وحدت
۶- تلاش مستمر در جهت رشد علمی و فرهنگی و فنی جامعه و فراگیرشدن امر سواد و تعلیم و تربیت
۷- اهتمام به امر زبان و ادبیات فارسی و تقویت و ترویج و گسترش آن
۸- بسط زمینههای لازم برای شكوفایی استعدادها و خلاقیتها و حمایت از ابتكارات و ابداعات
۹- پاسداری از حریت و امنیت انسان در عرصههای گوناگون فرهنگی، سیاسی، قضایی و اقتصادی
۱۰- فراهم ساختن شرایط و امكانات كافی برای مطالعه و تحقیق و بهرهگیری از نتایج آن درهمه زمینهها
۱۱- تقویت تفكر و تعقل و قدرت نقادی و انتخاب در عرصه تلاقی و تضارب افكار
۱۲- «مقابله باخرافات و موهومات، جمود و تحجرفكری، مقدس مآبی، و ظاهرگرائی ومقابله باافراط درتجددطلبی وخود باختگی دربرابر بیگانگان تحت شعار واقع گرایی"
۱۳- ترویج روحیه قیام به قسط وعدالت اجتماعی
۱۴- ارزش دادن به كارواهمیت بخشیدن به تلاش وكوشش در جهت استقلال و خوداتكایی در عین التزام به كفاف، قناعت و مبارزه با روحیه اسراف و تبذیر
۱۵- پرورش روح و جسم با اهتمام همه جانبه به امر ورزش و تربیت بدنی به عنوان یك ضرورت مهم اجتماعی
۱۶- تقویت و احیاء و معرفی هنراصیل و سازنده در تمامی عرصهها و زمینههای سازگار با روح تعالیم اسلامی
۱۷- اهتمام و اقدام همه جانبه به منظور شناخت نیروها و نیازها و مقتضیات جسمی و روحی نسل جوان كشور و فراهم آوردن زمینههای مناسب و مساعد برای تكامل و تعالی شخصیت علمی و عقیدتی جوانان و مسوولیتپذیری و حضور مستقیم و مشاركت هرچه بیشتر آنان در عرصههای مختلف حیات فردی و اجتماعی
۱۸- تقویت شخصیت و جایگاه واقعی زن مسلمان به عنوان مادر و ترویج و فراهم آوردن زمینههای لازم برای ایفای نقش و رسالت اساسی خود به عنوان «مربی نسل آینده» و اهتمام به مشاركت فعال زنان در امور اجتماعی، فرهنگی، هنری و سیاسی و مبارزه با بینشها و اعتقادات نادرست در این زمینه.
۱۹- گسترش زمینه مشاركت و مباشرت مردم در امور فرهنگی، هنری، علمی و اجتماعی و همچنین حمایت از فعالیتها و اقدامات غیردولتی به منظور همگانیشدن فرهنگ و توسعه امور فرهنگی با نظارت دولت.
۲۰- اتخاذ سیاستهای ایجابی و مثبت در امور فرهنگی، هنری، اجتماعی و ایجاد مصونیت برای افراد و جامعه، و اهتمام به جاذبه و رحمت و جامعنگری و دوراندیشی و شور و مشورت و پرهیز از خشونت و شتابزدگی و یكسونگری و استبداد رای.
۲۱- آموزش وتشویق برای تقویت روح اجتماعی و مقدم داشتن مصالح جمعی بر منافع فردی، احترام گذاشتن به قانون و نظم عمومی به عنوان یك عادت و سنت اجتماعی و پیشقدم بودن دولت در دفاع از حرمت قانون و حقوق اشخاص.
۲۲- تلاش برای شناخت ومعرفی اركان هویت اصلی وملی به منظور این هویت وهمچنین به منظور استحكام و استمرار استقلال فرهنگی.
۲۳- گسترش روحیه نقد و انتقادپذیری و حمایت از حقوق فردی و اجتماعی برای دعوت به خیر و همگانیشدن امر به معروف و نهی از منكر بر مبنای حكمت، موعظه حسنه، شرح صدر و جدال به آنچه احسن است
۲۴- توسعه و اعتلای تبلیغات فرهنگی و هنری به نحو مناسب به منظور ترویج و تحكیم فضایل اخلاقی
۲۵- توجه به فرهنگ و هنر روستا به منظور بالابردن سطح فرهنگی در روستاها و همچنین تقویت خلاقیتهای اصیل و با ارزش روستائی و عشایری
د: منبهات در سیاست فرهنگی
۱- تلقی نادرست از زهد و ترك دنیا به صورتی كه مغایر با تحرك و رشد و آیندهنگری و پیشرفت اجتماعی باشد
۲- بیاعتنایی به نظم عمومی و بدبینی تاریخی كه نسبت به دولت وجود داشته است
۳- تصور مغایربودن شریعت اسلامی با هرگونه نوآوری و مبانیت داشتن تقوا و تعهد با تخصص
۴- مخفی شدن فساد عقیده واخلاق
۵- گرایش به راهحلهای شتابزده و خشونتآمیز در مورد مشكلات اجتماعی و معضلاتی كه نیازمند به تحقیق و تدبیر است
۶- تشبت به شرع برای فرار از قانون و بالعكس
۷- توجیه تخلف از نظم اجتماعی به بهانه عدم سوءنیت
۸- خودداری از قدرشناسی اجتماعی به بهانه پاداش اجتماعی و توقع ایثار
۹- عدم توجه كافی به مراتب خصائل مختلف انسانها و خوب یا بددانستن آنان بطور مطلق
۱۰- عدم توجه به نقش عوامل ومسائل اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و محیطی در اصلاح جامعه و اكتفاكردن به وعظ و نصیحت در هدایت و تربیت دینی و اجتماعی
۱۱- مدون نبودن فلسفه سیاسی و نظریه مدیریت در جامعه با وجود مبادی و مواد اولیه لازم در منابع فقه اسلامی
۱۲- برداشت نادرست از بعضی مفاهیم دینی
۱۳- تحتالشعاع قرارگرفتن حق در مقابل شخصیت
۱۴- رواج بعضی خرافات در پوشش سنن قومی یا عقاید دینی
۱۵- نقد ظاهری سنتهای خودی با تمسك به ظواهر، سنتها و افكار بیگانه
۱۶- ریاكاری، نفاق، تملق و خطر گسترش آن به صورت اخلاق اجتماعی
۱۷- پردهدری، حرمت شكنی، قانونشكنی و جوسازی به عنوان یك وظیفه دینی یاحركت انقلابی
۱۸- سوءظن به مردم و میل به تجسس در زندگی شخصی آنان و تفسیر نادرست اعمال آنها و متهم كردن آنان
۱۹- بیاعتنایی به امور و ارزشهای ملی در جامعه و نیز بیحرمتی به فرهنگ و سنن اقوام و ملل دیگر
۲۰- نهی از منكر با توسل به منكرات دیگر
۲۱- بیتوجهی نسبت به ارزشهای معنوی، مبانی و مواضع اصولی و غفلت از فریضه دینی -اجتماعی امر به معروف و نهی ازمنكر
۲۲- كار خود را ملاك خوب و بددانستن و قوانین را بنا بر رای خود تفسیر و اجرا كردن و در مقابل كسی مسوول نبودن
۲۳- غفلت از سوابق غربزدگی و ریشههای التقاط و عدم توجه كافی به حل مسائل عصر با رجوع به معارف دینی و مطرح نبودن شیوههای درك و فهم فرهنگهای دیگر و طرق ارتباط با آنها
۲۴- عوامزدگی و عوامفریبی با تكیه برباورها، عادات و شیوههای نادرست رایج در جامعه به نام طرفداری از محروم یا دفاع از دیانت
۲۵- عدم اهتمام به تعاطی افكار و تبادل آراء و تمسك به روشهای غیرمنطقی در برخورد با افكار دیگران و ترجیح راهحلها و برخوردهای سلبی در موارد غیرضروری
۲۶- بازخواست نكردن از كسانی كه قوانین را بنا بر رای خود تفسیر و اجرا میكنند
هـ: خط مشی فرهنگی
كه به منظور اجرای اصول سیاست فرهنگی با عنایت به فصول اهداف مبانی و منبهات تنظیم شده ون نشاندهنده «اولویتها و سیاستهای كلی»، «سیاستهای اجرائی» و همچنین تعیین كننده مراكز نظارت، اجرا و هماهنگی، است از اینقرار است :
اولویتها و سیاستهای كلی
۱- اولویت دادن به كودكان و نوجوانان و جوانان دركشور
۲- اولویت دادن به كشورها و مجامع اسلامی و ایرانیان درخارج از كشور
۳- اهتمام بیشتر به كشف استعدادها و خلاقیتهای فرهنگی وهنری وآموزش وتربیت نیروی انسانی
۴- حمایتهای معنوی ومادی ازمراكز و فعالیتهای فرهنگی و هنری و تامین اجتماعی ازباب فرهنگ وهنر و تشویق آنان به آفرینشها و ابداعات فرهنگی و هنری
۵- اولویت دادن به اعتلای مقام زنان درسطح كشور باتوجه به مكانت والای زن ونقش اساسی زن مسلمان در تحكیم مبانی خانواده وبرنامه های اجتماعی، فرهنگی، علمی وهنری
۶- ایجاد زمینههای مناسب جهت بهره گیری مطلوب ومتعادل فرهنگی وهنری از اوقات فراغت و تفریح
۷- افزایش ظرفیتهای مراكز فرهنگی بالحاظ نمودن رشد جمعیت كشور
۸- تشویق سرمایه گذاری ومشاركت مردم وهدایت انگیزههای معنوی آنان درجهت تامین نیازهای بخش فرهنگ وهنر و ایجاد تسهیلات لازم دراین زمینه وتضمین حقوق سرمایه گذاران
۹- كمك به تامین مواد اولیه وتقویت صنایع تولید مواد و ملزومات فرهنگی و هنری
۱۰- سازماندهی بازار وترویج محصولات فرهنگی وهنری واصلاح شبكه های توزیع
۱۱- توجه به بازسازی ،نوسازی ،تجهیز و توسعه ظرفیتهای تاسیسات ومراكز فرهنگی وهنری موجود و استفاده ازتكنولوژی جدید وارتباط جمعی و بهرهبرداری حداكثر از آن
۱۲- تمركز درسیاست گذاری، عدم تمركز دراموراجرائی و هماهنگی تشكیلات و فعالیتهای فرهنگی وهنری
۱۳- تقویت ظرفیتهای پژوهشی و نظام آماری واطلاعاتی برای برنامه ریزی وارزشیابی فعالیتهای فرهنگی
۱۴- سازماندهی و بهره برداری مطلوب از امكانات و تاسیسات فرهنگی وهنری نهادهای دولتی غیرفرهنگی و جلوگیری از دوبارهكاریها در امور غیرضروری
۱۵- تقویت ارتباط مناسب و مكمل میان بخش فرهنگی وبخش آموزش كشور ، بویژه درزمینه تربیت نیروی انسانی وگسترش فعالیتهای فرهنگی وهنری درمراكز آموزشی
۱۶- اختصاص دادن درآمدهای حاصل ازخدمات وتولیدات فرهنگی و هنری واستفاده از آن دربازسازی وتوسعه بخش فرهنگ واطلع رسانی
۱۷- آموزش متسمر نیروی انسانی ومدیران شاغل دربخش فرهنگ
فرهنگ وهنر
۱۸- تاسیس مجتمعهای فرهنگی، هنری، سینمایی و شبكههای توزیع و فروش زنجیرهای درسراسر كشور به منظور عرضه سریع و ارزان محصولات و تولیدات فرهنگی و هنری
۱۹- ایجاد، تقویت و تجهیز كتابخانههای عمومی، سالنهای سینما، تالارهای نمایش، نگارخانهها، موزههای هنری به تناسب جمعیت
۲۰- تقویت و ایجاد مراكز و تاسیساتی مانند هنرستانها، فیلمخانههای ملی، لابراتور و مراكز سینمائی كشور، استودیوهای بزرگ ضبط موسیقی ایرانی، شهرك سینمائی، فرهنگستان علوم (گروه هنر) و شبكه سراسری خانههای فرهنگ و موزه
۲۱- هدایت و ترویج و آموزش عمومی هنر و ادبیات به ویژه هنرهای سنتی ملی و اسلامی و برگزاری جشنوارهها و مسابقات منطقهای و سراسری با اختصاص جوایز و پاداشهای مناسب
۲۲- كمك به افزایش تولید سینمایی و هنری و نیز نمایش فیلم و اجرای تئاتر در مراكز آموزشی كارگری و كارمندی به منظور همگانیكردن فرهنگ و استفاده از انواع آموزشهای تخصصی دولتی و آزاد
۲۳- كمك به ایجاد كانونهای مخصوص نویسندگان و هنرمندان و مترجمان و روزنامهنگاران و خبرنگاران و تقویت جریانها و تشكلهای متعهد
۲۴- وضع مقررات لازم برای حمایت قانونی از آثار و تولیدات فرهنگی، علمی وهنری
۲۵- كمك به توسعه ارتباطات سازنده میان هنرمندان و نویسندگان و محققان داخلی وخارجی
۲۶- تشكیل و تقویت و تجهیز مراكز اطلاعات فرهنگی و هنری و مراكز حفظ و تنظیم اسناد، مدارك و شناسنامههای فرهنگی و هنری
۲۷- ایجاد و تقویت مجتمع های پژوهشی وتحقیقات كاربردی در زمینه ها وبخشهای مختلف فرهنگی
۲۸- پژوهش در فرهنگ عامه وگویشهای مختلف و جایگزین كردن لغات واسامی مناسب فارسی
۲۹- توسعه و تقویت كرسیهای زبان و ادبیات فارسی در مراكز علمی و دانشكدههای داخل و خارج از كشور و نیز تقویت فرهنگستان زبان و ادب فارسی و پاكسازی اماكن از واژهها و اسامی بیگانه
۳۰- ذكر تاریخ هجری درمورد حوادث جهان اسلام و ایران پس از اسلام و نیز در موارد ضرورت ذكر تاریخ میلادی تاریخ هجری در كنار آنی نیز آورده شود.
امكانات
۳۱- تعیین جایگاه مناسب برای بخش فرهنگ در نظام بودجهریزی كشور و تخصیص اعتبارات به نحوی كه ثبات مالی لازم برای برنامهریزی دراز مدت فراهم شود و فعالیتها و برنامههای فرهنگی تابع تغییرات بودجه جاری كشور نباشد.
۳۲- استفاده از امكانات بانكها و صندوقهای قرضالحسنه در جهت تامین اجتماعی نویسندگان، هنرمندان و محققان امور فرهنگی و هنری و اختصاص صندوق وام و بیمه ویژه
۳۳- برقراری مقررات لازم به منظور تخفیفها و معافیتهای ویژه مالیاتی و گمركی برای همه دستاندركاران امورفرهنگی و هنری و استفاده از خدمات عمومی و امكانات اولیه توسط آنان و توسعه صادرات آثار فرهنگی هنری و ایجاد بازار آثار هنری در داخل و خارج به منظور بهره گیری معنوی وایجاد منابع درآمد
۳۴- افزایش امكانات فرهنگی و هنری مناسب درمساجد ، حسینیه ها ، تكایا ،انجمن ها ودفاتر ومراكز فعالیت های مذهبی وتبلیغی به معنای اخص
۳۵- حمایت از فعالیتهای فرهنگی وهنری مراكز مذهبی وتبلیغی درجهت سیاست فرهنگی كشور وافزایش میزان بهره گیری مناسب از ظرفیتها وامكانات موجود آنها
۳۶- اختصاس بخشی از تبلیغات شهری برای طرح مسائل وموضوعات فرهنگ عمومی درمورد محیط زیست ،بهداشت ،جمعیت ،مهاجرت ،تولید ، نظم ،قانون ،مصرف ونظائرآن
۳۷- حمایت از مطبوعات و كمك به گسرتش وارتقاءكمی و وكیفی مطبوعات ودستیابی آنها به شیوه های مطلوب وجامع در انتشار اخبار ومطالب ونظرات منطقی مختلف بارعایت استقلال وآزادی درچهارچوب قوانین ونیز توسعه وتقویت فعالیت آنها در داخل وخارج كشور
۳۸- توسعه ، تقویت وتجهیز خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران
۳۹- تاسیس وتقویت مركز آموزش عالی تربیت نیروی انسانی لازم برای وسائل ارتباط جمعی همچنین تاسیس وتقویت نمایندگی های مطبوعاتی و وسائل ارتباط جمعی درخارج كشور به منظور بهره گیری از تجربه ها و تحقیقات داخلی وخارجی درعرصه فعالیتهای خبری وتبلیغی
۴۰- افزایش پوشش جمعیتی وجغرافیائی صدا و تصویر شبكه های استانی ،كشوری وبرون مرزی ونیز افزایش وارتقاء كمی وكیفی برنامه های صداوسیما متناسب با نیازهای تبلیغی وفرهنگی انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی ایران
۴۱- تقویت واحد مركزی خبر بابهرهگیری لازم از دانش فنی جدید وانتخاب شیوه های موثر ومتنوع تبلیغاتی باتوجه به اصول وارزشهای اسلامی و انسانی
دانشگاه
۴۲- بهره گیری از نظریات وتجربه های مسوولان ، دانشمندان ، استادان ودانشجویان درزمینه امور فرهنگی ،هنری ووسائل ارتباط جمعی و جهت دادن به پایان نامه ها ورساله های دانشجویان در زمینه تحقیقات وپژوهشهای فرهنگی مورد نیاز
تاریخ انقلاب اسلامی و دفاع مقدس
۴۳- جمع آوری اسناد وآثار انقلاب اسلامی وتدوین وتكمیل تاریخ انقلاب
۴۴- تاسیس وتقویت موزه های بزرگ وكوچك جنگ در مركز ومناطق كشور وساختن بناهای یادبود وحفظ اسناد وآثار ونیز تدوین وتكمیل تاریخ دفاع مقدس
زیارت و سیاحت
۴۵- توسعه ایرانگردی وجهانگردی وتولید مواد فرهنگی وهنری لازم برای معرفی مناطق زیارتی و سیاحتی ایران وبرنامه ریزی در زمینه جذب مسافرین خارجی وسیروسفر داخلــی باافزایـــش بهرهوری ازامكانات زیارتی ،سیاحتی وتفریحی كشور ، بارعایت قوانین وارزشهای مقدس انقلاب به منظور شناسایی فرهنگ وتمدن اسلام وایران
روابط خارجی
۴۶ - ایجادوتحكیم ارتباط میان فرهنگستانهای جمهوری اسلامی ایران باسایر فرهنگستانها وگسترش انجمن های فرهنگی در ارتباط باسایر كشورها وتاسیس وتقویت مراكزی مانند رایزنی فرهنگی ، دانشگاه بین الملل اسلامی ومركز تحقیقات فرهنگی بین الملل
۴۷ - استفاده از مراكز علمی وفرهنگی غیررسمی وفعال درخارج بابهره گیری از تجارب نمایندگی های جمهوری اسلامی ایران در كشورهای دیگر وتامین حضور فعال وموثر جمهوری اسلامی ایران در صحنه های فرهنگی جهان بخصوص حج واماكن مذهبی وافزایش تولیدات فرهنگی وهنری برای خارج از كشور
۴۸ - ارسال گروهها ومواد وامكانات فرهنگی وهنری برای نقاط مختلف جهان وتجهیز نمایندگی های فرهنگی ایران درجهت گسترش وافزایش حضورفرهنگی ، هنری ، تبلیغی ، خبری ومطبوعاتی جمهوری اسلامی ایران درصحنه بین الملل
سازمانها و مراكز نظارت، اجراء و هماهنگی
۴۹ - مسوولیت نظارت وایجاد هماهنگی های لازم دراجرای اصول سیاست فرهنگی برعهده شورای عالی انقلاب فرهنگی است كه تحت ریاست رئیس جمهور انجام می گیرد.
۵۰ - وزارتخانه های فرهنگ وارشاد اسلامی ، آموزش وپرورش، فرهنگ وآموزش عالی ، بهداشت ،درمان وآموزش پزشكی وزارت امورخارجه وسازمانهای صداوسیما وتربیت بدنی ، بطور اخص مجریان سیاست فرهنگی نظام جمهوری اسلامی ایران می باشند.
تبصره الف - دستگاه های مزبور موظفند هر شش ماه یكبار گزارش عملكرد خودرا دراجرای سیاستهای فرهنگی به دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی تسلیم كنند
تبصره ب ـ سازمان برنامه وبودجه وسایر دستگاههایی كه اجرای سیاست فرهنگی به نحوی با آنها ارتباط پیدا میكند یامنوط به پشتیبانی آنها است موظف به همكاری وایجاد تسهیلات لازم برای تحقق سیاست فرهنگی نظام می باشند.
تبصره ج - مراكز ودستگاههای فرهنگی وتبلیغاتی كه به نحوی از بودجه دولتی وامكانات عمومی استفاده می كنند موظفند فعالیتهای فرهنگی خود را درچهارچوب سیاست فرهنگی كشور انجام دهند.
اصول سیاست فرهنگی طی جلسات متعدد مورد بحث وبررسی قرارگرفته و نهایتاً درجلسه شماره
۲۸۸ شورای عالی انقلاب فرهنگی مورخ ۷۱/۰۵/۲۰ به تصویب نهائی رسید.
شاخص های فرهنگی جمهوری اسلامی ایران
مصوب پانصد و سیمین جلسه مورخ ۱۳۸۲/۰۹/۲۵ شورای عالی انقلاب فرهنگی
تاریخ ابلاغ: ۱۳۸۲/۱۰/۱۵ شماره ابلاغ: ۵۱۲۳/دش
شرح:
شورای عالی انقلاب فرهنگی در جلسة ۵۳۰ مورخ ۱۳۸۲/۹/۲۵ ، در اجرای بند «الف» ماده ۱۶۲ قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی كشور، به پیشنهاد وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ارزشهای اساسی نظام جمهوری اسلامی و شاخصهای فرهنگی متناسب با آن را در سه حوزة ۱ـ تغییرات فكری، بینشی و رفتاری ۲ـ مصرف كالاها و خدمات فرهنگی ۳ـ نیروی انسانی، فضاها و تجهیزات فرهنگی دولتی و غیردولتی به این شرح تصویب كرد:
ارزشهاى اساسى نظام جمهورى اسلامى
۱ـ مشروعیت الهى نظام اسلامى
۲ـ اولویت حفظ نظام اسلامى
۳ـ كارآمدى نظام اسلامى
۴ـ عمل به تكلیف
۵ـ استقلالطلبى، ظلم ستیزى و استكبار ستیزى
۶ـ آزادى مشروع
۷ـ مشاركت سیاسى، اجتماعى و فرهنگى
۸ـ بسط و گسترش عدالت اجتماعى و حمایت از محرومان
۹ـ وحدت كلمه آحاد ملت و دولت و ملت
۱۰ـ خودكفایى علمى و نهضت نرمافزارى
۱۱ـ التزام علمى به دین اسلام
۱۲ـ ایثارگرى و شهادت طلبى
۱۳ـ وجدان كار و مسئولیتپذیرى
۱۴ـ پیوند دین و سیاست و عدم جدایى آنها
۱۵ـ حفظ و احیاى هویت دینى و ملى و مبارزه با تهاجم فرهنگى بیگانه
۱۶ـ احترام به قانون و انضباط اجتماعى
۱۷ـ حفظ و احیاى معنویات و اخلاق اسلامى و نفى مادىگرى و تجملگرایى
۱۸ـ خردورزى و منطق گرایى، پاى بندى به عقل وتجربه و مبارزه با خرافات وعوام فریبى
۱۹ـ خدمت رسانى به مردم
۲۰ـ اسلامى شدن مراكز آموزشى و فرهنگى
۲۱ـ حفظ كیان خانواده و تأكید بر جایگاه زنان، جوانان و نخبگان در جامعه
۱ـ شاخصهاى تحولات فكرى، بینشى، رفتارى
۱ـ۱ـ میزان اعتقاد به خدا و روز جزا
۱ـ۲ـ میزان پاى بندى به شعائر فردى و اجتماعى دین اسلام
۱ـ۳ـ میزان اعتقاد و التزام به ویژگىهاى انسان كامل از نظر دین
۱ـ۴ـ میزان اعتقاد و التزام به ویژگىهاى اقتصادى اسلامى
۱ـ۵ـ میزان پاى بندى به هویت ملى و دینى
۱ـ۶ـ میزان پاى بندى به روابط شرعى میان زن و مرد
۱ـ۷ـ میزان پاى بندى به قانون
۱ـ۸ـ میزان پاى بندى به شیوههاى ارتقاء اجتماعى بهنجار
۱ـ۹ـ میزان اعتماد مردم به یكدیگر، به گروهها، اقشار، اقوام، نخبگان و دولت
۱ـ۱۰ـ میزان اعتقاد و التزام به حاكمیت ضوابط بر روابط
۱ـ۱۱ـ میزان اعتقاد به نفس عمل و نه صرفا عامل عمل
۱ـ۱۲ـ میزان پرهیز از توجیه اعمال نابهنجار و فرار از مسئولیت
۱ـ۱۳ـ میزان اعتقاد گروهها و اقشار مختلف اجتماعى به دخالت دین در امور سیاسى
۱ـ۱۴ـ میزان مشاركت سیاسى، اجتماعى
۱ـ۱۵ـ میزان اعتقاد به تعهد در واگذارى مسئولیتها (التزام به ارزشهاى ملى و دینى)
۱ـ۱۶ـ میزان خوشبینى و امید نسبت به اوضاع آینده كشور
۱ـ۱۷ـ میزان اعتماد متقابل میان نخبگان سیاسى، اجتماعى
۱ـ۱۸ـ میزان وجدان كار
۱ـ۱۹ـ میزان مطابقت كالاها و خدمات فرهنگى تولید شده با ارزشهاى نظام جمهورى اسلامى
۱ـ۲۰ـ میزان اعتقاد و اعتماد به توان خودى در توسعه علمى، صنعتى كشور و عدم اعتماد به بیگانگان
۱ـ۲۱ـ میزان خدمات رسانى به مردم
۱ـ۲۲ـ میزان پاى بندى به سنتهاى مقبول شرعى و عرفى
۱ـ۲۳ـ میزان پاى بندى به موازین عقلى و دورى از خرافات
۱ـ۲۴ـ میزان اعتقاد به دفاع از كیان اسلامى و دفع تهاجم بیگانگان از جمهورى اسلامى
۱ـ۲۵ـ میزان اعتقاد به سهم كشور درتولید علم و اطلاعات و پژوهشهاى علمى در عرصههاى جهانى
۲ـ شاخصهاى مصرف كالاها و خدمات فرهنگى
۲ـ۱ـ سرانه مطالعه كتب غیردرسى
۲ـ۲ـ سرانه مطالعه روزنامه
۲ـ۳ـ سرانه استفاده از رسانههاى سمعى و بصرى
۲ـ۴ـ سرانه استفاده از هنرهاى نمایشى (سینما، تئاتر و موسیقى زنده)
۲ـ۵ـ سرانه شركت در مراسم و مجالس مذهبى
۲ـ۶ـ سرانه بازدید از نمایشگاههاى فرهنگى و هنرى
۲ـ۷ـ سرانه بازدید از موزهها، اماكن و آثار تاریخى (میراث فرهنگى)
۲ـ۸ـ سرانه مسافرت هاى سیاحتى و زیارتى
۲ـ۹ـ سرانه فعالیتهاى ورزشى بر حسب ساعت (فردى و همگانى)
۲ـ۱۰ـ میزان برخوردارى خانوار از رایانه
۲ـ۱۱ـ میزان بهرهمندى افراد از رسانههاى مكتوب و صوتى، تصویرى خارجى
۲ـ۱۲ـ میزان استفاده از برنامههاى رادیو و تلویزیون (به تفكیك)
۳ـ شاخصهاى توسعه فرهنگى، نیروى انسانى، فضاها و تجهیزات فرهنگى
الف ـ كتاب
۳ـ۱ـ شمارگان كتاب
۳ـ۲ـ سهم عناوین كتابهاى چاپ اول به كل عناوین
۳ـ۳ـ سهم عناوین كتابهاى تألیف شده به كل عناوین منتشر شده
۳ـ۴ـ نسبت عناوین كتابهاى ترجمه شده به كل عناوین
۳ـ۵ـ مصرف كل كاغذ فرهنگى (چاپ ونشر)
۳ـ۶ـ نسبت شمارگان كتاب هاى دینى به كل شمارگان كتابها
۳ـ۷ـ نسبت عناوین كتابهاى دینى به كل عناوین كتاب
۳ـ۸ـ نسبت شمارگان قرآن كریم به كل كتابهاى منتشره و كتابهاى دینى
۳ـ۹ـ تعداد مؤلفان و مترجمان
۳ـ۱۰ـ تعداد تشكلهاى صنفى، حرفهاى در بخش كتاب
۳ـ۱۱ـ تعداد كتابفروشیها
۳ـ۱۲ـ سرانه زیربناى كتابخانههاى عمومى (كتابخانههاى عمومى شهرى، مساجد و روستایى)
۳ـ۱۳ـ نسبت كتابهاى امانت داده شده به كل موجودى كتاب در كتابخانههاى عمومى
۳ـ۱۴ـ تعداد مراجعان به كتابخانههاى عمومى
۳ـ۱۵ـ تعداد مراجعان به كتابخانههاى مراكز آموزشى (مدارس و مراكز آموزش عالى)
۳ـ۱۶ـ تعداد كتابخانههاى مجهز به فناورى اطلاعات و ارتباطات
۳ـ۱۷ـ تعداد ناشران كشور به تفكیك فعال و غیرفعال
۳ـ۱۸ـ ظرفیت چاپخانهها به تفكیك ورق
ب ـ مطبوعات
۳ـ۱۹ـ سرانه شمارگان مطبوعات (به جز روزنامه) به ازاء هر ده هزار نفر
۳ـ۲۰ـ عناوین مطبوعات به جز روزنامه
۳ـ۲۱ـ سرانه شمارگان روزنامه
۳ـ۲۲ـ عناوین روزنامه
۳ـ۲۳ـ عناوین مطبوعات غیرفارسى داخلى به كل عناوین مطبوعات
۳ـ۲۴ـ تعداد نشریات الكترونیكى
۳ـ۲۵ـ تعداد مطبوعات حوزه دین به كل مطبوعات
۳ـ۲۶ـ تعداد دكهها و مراكز تك فروشى مطبوعات
۳ـ۲۷ـ تعداد اعضاى شاغل در هیئت تحریریه مطبوعات
۳ـ۲۸ـ تعداد تشكلهاى صنفى، حرفهاى در بخش مطبوعات
پ ـ سینما
۳ـ۲۹ـ سرانه ظرفیت سالنهاى سینما (صندلى / سالن)
۳ـ۳۰ـ تعداد فیلمهاى سینمایى تولید شده
۳ـ۳۱ـ تعداد فیلمهاى وارداتى اكران شده
۳ـ۳۲ـ تعداد تماشاگران فیلمهاى داخلى
۳ـ۳۳ـ تعداد تماشاگران فیلمهاى خارجى
۳ـ۳۴ـ تعداد تشكلهاى صنفى، حرفهاى درحوزه سینما
۳ـ۳۵ـ نسبت فیلمهاى مذهبى تولید شده به كل فیلمها
۳ـ۳۶ـ نسبت فیلمهاى تاریخى، ملى تولید شده به كل فیلمها
ث ـ موسیقى، تئاتر و سایر فعالیتهاى هنرى
۳ـ۳۷ـ سرانه صندلى مراكز اجراى برنامه موسیقى وتئاتر
۳ـ۳۸ـ عناوین موسیقى تولید شده به تفكیك موضوع
۳ـ۳۹ـ شمارگان موسیقى تولید شده
۳ـ۴۰ـ تعداد نمایشهاى اجرا شده
۳ـ۴۱ـ نسبت نمایشنامههاى مذهبى تولید شده به كل نمایشنامهها
۳ـ۴۲ـ نسبت نمایشنامههاى تاریخى، ملى تولید شده به كل نمایشنامهها
۳ـ۴۳ـ تعداد تماشاگران برنامههاى هنرى
۳ـ۴۴ـ شمارگان نوارهاى صوتى تولید شده به تفكیك موضوع
۳ـ۴۵ـ تعداد فروشگاههاى عرضه محصولات هنرى
۳ـ۴۶ـ تعداد ناشران آثار صوتى، تصویرى
۳ـ۴۷ـ تعداد نگارخانهها
۳ـ۴۸ـ تعداد تشكلهاى صنفى، حرفهاى در بخش هنر
ج ـ ورزش
۳ـ۴۹ـ ظرفیت اسمى سالنها و میادین ورزشى (تماشاگران)
۳ـ۵۰ـ تعداد تماشاگران مسابقات ورزشى
۳ـ۵۱ـ سرانه مساحت اردوگاههاى فرهنگى – تفریحى به كل دانش آموزان
۳ـ۵۲ـ سرانه فضاهاى ورزشى ثبت شده به تفكیك عمومى و دانشجویى
۳ـ۵۳ـ سرانه فضاهاى ورزشى مدارس
۳ـ۵۴ـ تعداد ورزشكاران فعال در ورزشهاى قهرمانى
۳ـ۵۵ـ تعداد ورزشكاران شركت كننده در مسابقات بینالمللى
۳ـ۵۶ـ تعداد باشگاههاى ورزشى
۳ـ۵۷ـ تعداد تشكلهاى صنفى، حرفهاى در بخش ورزش
۳ـ۵۸ـ تعداد مسابقات ورزشى بینالمللى برگزار شده در داخل
چ ـ رادیو، تلویزیون
۳ـ۵۹ـ میزان تولید و پخش برنامههاى رادیویى
۳ـ۶۰ـ میزان تولید و پخش برنامههاى تلویزیونى
۳ـ۶۱ـ گیرندههاى رادیویى و تلویزیونى به ازاء هر خانوار
ح ـ خبرگزارى
۳ـ۶۲ـ تعداد خبرهاى تولید شده بر حسب كلمه و به تفكیك موضوع و زبان
۳ـ۶۳ـ تعداد مشتركین اخبار خروجى
۳ـ۶۴ـ تعداد خبرگزاریهاى داخلى
۳ـ۶۵ـ تعداد دفاتر خبرگزارىهاى خارجى در ایران
۳ـ۶۶ـ تعداد دفاتر خبرگزارى ایران در خارج از كشور
۳ـ۶۷ـ تعداد خبرنگاران خبرگزارىهاى داخلى
۳ـ۶۸ـ تعداد خبرنگاران خارجى شاغل در كشور
خ ـ سایر رسانههاى صوتى، تصویرى
۳ـ۶۹ـ تعداد سایتهاى اینترنتى فارسى زبان داخلى
۳ـ۷۰ـ تعداد وبلاگها و آى اس پىهاى فارسى زبان
۳ـ۷۱ـ تعداد نرمافزارهاى چند رسانهاى تولید شده داخلى به تفكیك موضوع
د ـ امور مذهبى
۳ـ۷۲ـ نسبت مساجد داراى امام جماعت به كل مساجد
۳ـ۷۳ـ نسبت مساجد داراى كتابخانه و محل اجتماعات فرهنگى به كل مساجد
۳ـ۷۴ـ نسبت مساجد مجهز به فناورى اطلاعات و ارتباطات به كل مساجد
۳ـ۷۵ـ تعداد زائران اماكن مذهبى خارج از كشور
۳ـ۷۶ـ تعداد كانونهاى قرآنى موجود در كشور
۳ـ۷۷ـ تعداد موقوفات جدید ثبت شده (در طى سال)
۳ـ۷۸ـ تعداد رقبات به تفكیك نوع
۳ـ۷۹ـ تعداد مدارس دینى به تفكیك جنسیت
۳ـ۸۰ـ تعداد مؤسسات آموزشى و پژوهشى دینى
۳ـ۸۱ـ تعداد طلاب كشور
۳ـ۸۲ـ نسبت روحانیون كشور به ازاى هر هزار نفر جمعیت
۳ـ۸۳ـ نسبت تشكلها و هیأتهاى دینى به تشكلهاى غیر دولتى
۳ـ۸۴ـ نسبت تشكلها و هیأتهاى دینى بانوان به كل تشكلهاى دینى
۳ـ۸۵ـ نسبت مجتمعهاى در اختیار تشكلهاى دینى به كل مجتمعها
۳ـ۸۶ـ تعداد حسینیههاى موجود در كشور
۳ـ۸۷ـ تعداد سایت ونرمافزارهاى دینى
۳ـ۸۸ـ تعداد سخنرانىهاى مذهبى
۳ـ۸۹ـ تعداد مؤسسات خیریه ثبت شده
۳ـ۹۰ـ تعداد اماكن مذهبى اقلیتهاى دینى
۳ـ۹۱ـ تعداد نمازخانهها
۳ـ۹۲ـ تعداد آگهىهاى فرهنگى، مذهبى در رسانهها و تبلیغات شهرى به كل آگهىها
ذ ـ میراث فرهنگى و امور سیاحتى
۳ـ۹۳ـ تعداد آثار تاریخى ثبت شده (منقول و غیر منقول)
۳ـ۹۴ـ تعداد اماكن تاریخى مكشوفه
۳ـ۹۵ـ تعداد آثار تاریخى مرمت شده به كل آثار تاریخى
۳ـ۹۶ـ تعداد موزهها
۳ـ۹۷ـ تعداد تختهاى اماكن اقامتى عمومى
۳ـ۹۸ـ تعداد بازدید كنندگان از موزهها و آثار تاریخى
۳ـ۹۹ـ ضریب اشغال اماكن اقامتى عمومى (نفر / تخت)
۳ـ۱۰۰ـ تعداد سفرها به خارج از كشور (به استثناى زائران اماكن مذهبى)
۳ـ۱۰۱ـ تعداد گردشگران داخلى به اماكن زیارتى و سیاحتى
۳ـ۱۰۲ـ تعداد گردشگران وارد شده به كشور
۳ـ۱۰۳ـ نسبت شركت كنندگان در اردوهاى دانشجویى و دانش آموزى به كل گردشگران داخلى
ر ـ اقتصاد فرهنگ، پژوهش و مشاركت فرهنگى
۳ـ۱۰۴ـ ضریب جینى
۳ـ۱۰۵ـ درآمد سرانه
۳ـ۱۰۶ـ نسبت بودجه فرهنگى دولت به كل بودجه عمومى
۳ـ۱۰۷ـ سهم اعتبارات پژوهشى فرهنگى به كل اعتبارات پژوهشى
۳ـ۱۰۸ـ تعداد واگذارى مدیریت مراكز فرهنگى، هنرى و ورزشى دولتى به بخشهاى غیردولتى
۳ـ۱۰۹ـ تعداد مؤسسات فرهنگى، هنرى غیر دولتى NGOها
۳ـ۱۱۰ـ تعداد انجمنهاى فرهنگى، هنرى غیردولتى
۳ـ۱۱۱ـ میزان تقدیر از پدیدآورندگان كالاها و خدمات فرهنگى
۳ـ۱۱۲ـ میزان یارانه اختصاص یافته به كالاها و خدمات فرهنگى
۳ـ۱۱۳ـ تعداد مراسم برگزار شده براى تجلیل از مشاهیر دینى، علمى و فرهنگى
زـ مبادلات فرهنگى
۳ـ۱۱۴ـ تعداد دفاتر نمایندگى فرهنگى ایران در خارج از كشور
۳ـ۱۱۵ـ تعداد كرسىهاى زبان و ادبیات فارسى در خارج از كشور
۳ـ۱۱۶ـ تعداد مبلغان مذهبى اعزام شده به خارج از كشور
۳ـ۱۱۷ـ تعداد دانشجویان و طلاب خارجى شاغل به تحصیل در داخل
۳ـ۱۱۸ـ تعداد فیلمهاى ایرانى اكران شده در خارج از كشور
۳ـ۱۱۹ـ تعداد نمایشنامههاى ایرانى اجرا شده در خارج از كشور
۳ـ۱۲۰ـ دفعات اجراى برنامه موسیقى زنده در خارج از كشور
۳ـ۱۲۱ـ تعداد بازدیدكنندگان خارجى از كشور
۳ـ۱۲۲ـ تعداد همایشهاى برگزار شده در خارج از كشور توسط ایرانیها
۳ـ۱۲۳ـ تعداد مراكز اسلامى خارج از كشور كه توسط ایرانیها اداره مىشود
۳ـ۱۲۴ـ تعداد مراكز ایرانشناسى خارج از كشور كه توسط ایرانیها اداره مىشود
۳ـ۱۲۵ـ تعداد كتابهاى فارسى ترجمه شده به زبانهاى دیگر
۳ـ۱۲۶ـ تعداد كتابهاى به زبان غیرفارسى كه از سوى ایرانیان نوشته ومنتشر شده است
ژ ـ وسایل ارتباطى
۳ـ۱۲۷ـ سرانه خط تلفن به ازاء هر ۱۰۰۰نفر
۳ـ۱۲۸ـ تعداد دفاتر پست به ازاء هر ۱۰۰۰۰۰ نفر
۳ـ۱۲۹ـ تعداد مشتركین تلفن همراه به ازاء هر ۱۰۰۰۰ نفر
اهداف و سیاستهای كلی فرهنگی برنامه سوم توسعه كشور
مصوب چهارصد و سی و نهمین جلسه مورخ ۱۳۷۷/۱۲/۲۲ شورای عالی انقلاب فرهنگی
تاریخ ابلاغ: ۱۳۷۸/۰۱/۲۳ شماره ابلاغ: ۳۱۳/دش
شرح:
۱- اعتلا و تعمیق معرفت، بصیرت و باورهاى اسلامى و ارتقا و تحكیم ارزشهاى اسلام و انقلاب اسلامى در همه ابعاد.
۱-۱-گسترش كمى و ارتقاى كیفى آموزش مبانى اعتقادى بطور جامع و همهجانبه و ترویج معارف و توسعه تربیت اسلامى با تأكید بر سیره عملّى معصومین(ع) و دیگر اسوههاى مذهبى بویژه حضرت امامخمینى رضوانالله تعالىعلیه.
۲-۱-تعظیم شعائر و مراسم و احیاى سنتهاى اصیل مذهبى و استفاده شایسته و نوین از ایامالله و اعیاد و مناسبتهاى اسلامى و پیراستن آنها از هرگونه افراط و تفریط و روشهاى نادرست.
۳-۱-تبیین و ترویج و گسترش فرهنگ و ارزشهاى انقلاب اسلامى و دفاع مقدس بویژه معرفى جلوهها و نمونههاى ایثار و اخلاص و سیره بسیجى.
۴-۱-گسترش آموزش و فرهنگ انس با قرآن در جامعه اسلامى با تكیه بر تفكر و تدبر در قرآن.
۵-۱-توسعه پژوهشهاى نظرى و كاربردى در زمینه شناخت و تبیین معارف و ارزشهاى فرهنگ اسلام و انقلاب اسلامى و حمایت از آن.
۶-۱-مقابله با خرافات، انحرافات و بدعتهاى اعتقادى، تحجر فكرى و ظاهرگرایى و خودباختگى در برابر فرهنگ بیگانه و افراط در تجددطلبى.
۷-۱-طراحى و تدوین شاخصها و شیوههاى مناسب براى ارزشیابى فرهنگ عمومى و بررسى مستمر میزان تحقق ارزشهاى مطلوب در اخلاق و رفتار جامعه.
۲-گسترش زمینههاى مناسب براى شناسایى، هدایت و حمایت استعدادها و خلاقیتهاى انسانى و شكوفا شدن روحیه ابداع و نوآورى در حوزههاى مختلف از طریق:
۱-۲-تشویق و حمایت مراكز فرهنگى در جهت شناسایى و جذب نویسندگان و هنرمندان و نخبگان علمى و فرهنگى كشور و معرفى نمونههاى برجسته و ارج گذارى شایسته مادى و معنوى بر آثار برگزیده و ارزشمند آنها.
۲-۲-ایجاد تسهیلات براى معرفى خلاقیتها و آثار و برقرارى ارتباط نخبگان با مراكز فرهنگى بینالمللى بویژه در كشورهاى اسلامى.
۳-۲-ایجاد و گسترش نظامهاى تشویقى و تربیتى مناسب براى رشد خلاقیت و ابتكار در اقشار مختلف جامعه بویژه جوانان و زنان با اولویت مناطق محروم.
۴-۲-تحول مطلوب نظام آموزشى و تربیتى و روزآمد كردن روشهاى آن و تشویق دانشآموزان و دانشجویان به خلاقیت و اندیشه ورزى و افزایش قدرت تحلیل و نگارش و حل مساله و ایجاد دگرگونى در نظام فراگیرى و افزایش معلومات.
۵-۲-ارتقاى جایگاه پژوهش در مدیریت و سیاستگذارى و برنامه ریزى فرهنگى و ارتباط مستمر دستگاههاى فرهنگى با پژوهشگران.
۶-۲-تدوین و تصویب قوانین و راهكارهاى مورد نیاز براى تشویق و حمایت از نقد در زمینههاى فرهنگى و حمایت قانونى از حقوق پدیدآورندگان آثار و فعالیتهاى فرهنگى.
۳-گسترش فرهنگ مشاركت عمومى با تاكید بر اصل مسئولیت اجتماعى از طریق:
۱-۳-فراهم كردن زمینههاى لازم در آموزش و پرورش و آموزش عالى براى مشاركت و همكارى دانش آموزان و دانشجویان در فعالیتها و نگهدارى از محیط ها و مراكز آموزشى و فرهنگى.
۲-۳-بازنگرى و اصلاح قوانین و مقررات براى جلب و تأمین مشاركت عمومى و ایجاد انگیزه سرمایه گذارى و فعالیت در بخشهاى تعاونى و خصوصى.
۳-۳-فضا سازى فرهنگى و اجتماعى براى تقویت و رشد احساس مسوولیت عمومى و گسترش فرهنگ مشاركت با استفاده از رسانهها، مساجد و مراكز تبلیغات اسلامى بر اساس آموزههاى دینى و اخلاق اسلامى.
۴-۳-اهتمام به اشاعه فرهنگ گفتگو و تبادل افكار در جامعه
۵-۳-تشویق و ترغیب مردم به خود اتكایى و جلب همكارى آنها در مدیریت مراكز فرهنگى اجتماعى از طریق كمك به شكل گیرى و تقویت تشكلهاى داوطلبانه مردمى.
۴-تحكیم وحدت و همبستگى ملّى، ضمن احترام به آداب و رسوم و فرهنگهاى محلى از طریق:
۱-۴-ایجاد زمینههاى مناسب براى حفظ وحدت كلمه بویژه در میان كانونها و اقشار تاثیر گذار.
۲-۴-تلاش مستمر در راه تقویت و ترویج زبان و خط فارسى، هنرهاى ملّى و فرهنگ عامه به منظور حفظ و استمرار هویت اصیل ملّى.
۳-۴-گسترش مراكز، فعالیتها و توسعه جشنوارهها و مسابقات فرهنگى در مناطق و استانها و ایجاد شرایط مناسب براى ارایه فعالیتهاى فرهنگى استانها در سطح ملّى و بینالمللى.
۴-۴-احترام به فرهنگ و سنن پسندیده طوایف و جوامع روستایى و نیز پى ریزى توسعه منطقهاى بر مبناى ویژگیهاى بومى و فرهنگ خاص هر منطقه در جهت تقویت فرهنگ اسلامى ایرانى.
۵-۴-استفاده شایسته از نمادهاى اسلامى ایرانى در انواع تولیدات و تبلیغات و برنامههاى فرهنگى، اقتصادى، اجتماعى، سیاسى.
۶-۴-همگرایى بین طوائف و اقشار اجتماعى و مقابله فرهنگى با گرایشها و حساسیتهاى قومى و منطقهاى در قالب تشكلهاى گوناگون.
۷-۴-اهتمام به تحكیم اتحاد اسلامى به عنوان مهمترین ركن و ضامن وحدت ملّى بر اساس تعالیم و سیره امام خمینى(ره)
۸-۴-گسترش فرهنگ ایرانگردى و مهاجر پذیرى با رفع موانع موجود و بسیج امكانات لازم براى توسعه آن.
۵-ایجاد زمینههاى رشد كمى و كیفى آثار و خدمات فرهنگى از طریق:
۱-۵-حمایت از تأسیس، توسعه و گسترش مراكز عرضه آثار فرهنگى و امكانات تفریحى در سراسر كشور به ویژه در نقاط مستعد و محروم.
۲-۵-ایجاد مؤسسههاى اعتبارى به منظور حمایت از تولید و عرضه آثار و خدمات فرهنگى و استمرار پرداخت یارانههاى بخش فرهنگ.
۳-۵-بازنگرى قوانین و تسهیل مقررات مربوط به تأسیس و فعالیت مؤسسهها و نهادها و تشكلهاى غیر دولتى در راستاى ایجاد زمینه سالم رقابت در حوزه تولید و آفرینش و ارائه آثار و خدمات فرهنگى.
۴-۵-تشویق فعالیتهاى فرهنگى فوق برنامه در مدارس، اماكن، و مراكز آموزش عالى و دستگاهها و سازمانهاى مختلف دولتى و غیر دولتى.
۵-۵-استفاده از نهادهاى صنفى و حرفهاى در ارزشیابى كمى و كیفى آثار و خدمات فرهنگى.
۶-۵-تدوین راهبرد و تعیین جایگاه صنایع فرهنگى و فنآورى مرتبط با فرهنگ در توسعه صنعت كشور و تشویق سرمایهگذارى در تأسیسات زیر بنایى حوزه فرهنگ.
۷-۵-تقویت و توسعه نظام اطلاع رسانى فرهنگى.
۶-گسترش فرهنگ استفاده بهینه از منابع عمومى و ثروتهاى ملّى با تقویت وجدان كارى و انضباط اقتصادى و ایجاد روحیه قناعت و صرفه جویى از طریق:
۱-۶-تقویت و توسعه آموزشهاى عمومى در زمینه صرفهجویى و مصرف بهینه منابع ملّى و جلوگیرى از سوء استفاده از منابع.
۲-۶-استفاده از امكانات و ظرفیتهاى فرهنگى موجود در كشور براى بهره بردارى بهینه از منابع عمومى.
۳-۶-طراحى و اجراى نظام ها و روشهایى براى پاسخگویى بخشهاى عمومى (دولتى و غیر دولتى) در خصوص مصارف منابع عمومى.
۴-۶-اصلاح و كارآمد نمودن نظامها و روشهاى ارزشیابى عملكرد كاركنان و دستگاههاى دولتى و عمومى در جهت مصرف مناسب منابع ملّى .
۵-۶-گسترش فرهنگ ساده زیستى و مردمى بودن بویژه در میان مدیران و كارگزاران نظام.
۶-۶-ارائه الگوهاى مناسب مصرف منابع عمومى و ثروتهاى ملّى.
۷-۶-طراحى و اجراى نظام تشویق و تنبیه در بخش دولتى براساس وجدان كارى و انضباط اقتصادى.
۸-۶-توسعه آموزشهاى مدیران دولتى در زمینه رعایت انضباط اقتصادى و پاسخگو نمودن آنها از طریق تقویت نظام بازرسى و ارزشیابى.
۷-شناساندن فرهنگ و ارزشهاى والاى اسلام، ایران و انقلاب اسلامى به جهانیان و شناخت فرهنگهاى سایر ملل و بهرهگیرى از جنبههاى مثبت آنها از طریق:
۱-۷-حفظ و مرمت، احیا و معرفى آثار و بناهاى تاریخى و فرهنگى اسلامى ایرانى
۲-۷-تشویق و حمایت از بازشناسى و تصحیح و ترجمه و انتشار متون ادبى، هنرى، دینى، عرفانى، فلسفى و علمى تمدن اسلامى ایرانى با استفاده از زبان مناسب و شیوههاى هنرى نو.
۳-۷-جمع آورى، پژوهش و نشر دانش فنى بومى در حوزههاى میراث فرهنگى، صنایع دستى و علوم و صیانت از آنها.
۴-۷-ایجاد زمینه مناسب براى گفتگوى علمى و تعامل فكرى در میان صاحبنظران ادیان و تمدنهاى مختلف و ایجاد تسهیلات براى برقرارى ارتباط نخبگان و موسسههاى فرهنگى با مجامع فرهنگى بینالمللى.
۵-۷-حمایت از مراكز و كرسیهاى ایران شناسى و آموزش زبان فارسى و تلاش در جهت گسترش آنها در خارج از كشور.
۶-۷-توسعه پوشش فعالیتهاى فرهنگى براى مخاطبان در كشورهاى دیگر بویژه براى ایرانیان خارج از كشور و تدوین معیارها و مقررات لازم.
۷-۷-تقویت و گسترش مبادله استاد و دانشجو با كشورهاى مختلف و ایجاد زمینههاى حضور موثر مبلغان، قاریان، دانشآموزان، نخبگان علمى و دینى و ورزشكاران و هنرمندان در صحنههاى بینالملل.
۸-۷-تبیین حقایق اندیشه تشیع در سطح جهان با تاكید بر حفظ وحدت امت اسلامى.
۹-۷-معرفى و ترویج اهداف و ارزشهاى انقلاب اسلامى بویژه احیاى اسلام به عنوان الگوى عملّى زندگى اجتماعى.
۱۰-۷-تدوین معیارهاو مقررات براى تبادل فرهنگى با خارج از كشور با اولویت حوزههاى تمدن ایرانى و اسلامى
۸-حفظ مبانى و ارزشهاى دینى و ملّى در برنامهریزىهاى توسعه كشور از طریق:
۱-۸-اولویت بخشیدن به جایگاه و نقش محورى فرهنگ دینى و ملّى در برنامه ریزیهاى توسعه كشور.
۲-۸-مطالعه و بررسى اجتماعى و فرهنگى و ارزشیابى میراث و سنن ملّى براى رسیدن به الگوى توسعه ملّى.
۳-۸-مطالعه مستمر وضع فرهنگ عمومى و بررسى پیامدها و آسیبهاى فرهنگى اجراى برنامههاى توسعه و ارائه پیشنهادهاى مناسب براى اصلاح برنامه.
۴-۸-ایجاد زمینه هماهنگى و همگامى بین دستگاههاى مختلف در برنامهریزیهاى علمى، اقتصادى، اجتماعى و فرهنگى در طول برنامه سوم توسعه.
۵-۸-تحكیم باورها و پاىبندى به حفظ ارزشهاى دینى و ملّى در سیاستگذارىها و برنامهریزیهاى توسعه و ارائه راه كارهاى اجرائى آن
۶-۸-حمایت از توسعه نهادهاى كارآمد تربیت دینى و مردمى در سراسر كشور
۹-آراستگى سیماى جامعه به مظاهر اسلام و انقلاب اسلامى از طریق:
۱-۹-حفظ و احیا و مرمت بافتهاى ارزشمند قدیمى شهرها با رعایت اصول نوین برنامهریزى و معمارى شهرى و تشویق و ترویج استفاده روز آمد از دانش و مصالح و منابع بومى در این خصوص.
۲-۹-تدوین معیارها و شاخصهاى شهرسازى و معمارى اسلامى ایرانى و بازنگرى قوانین و مقررات در ساخت و سازهاى شهرى و روستائى
۳-۹-تشویق و ترویج طراحى و تولید پوشاك و مدلهاى آرایشى مناسب بر اساس باورها و سنتهاى اسلامى و ملّى.
۴-۹-كمك به تبیین و معرفى الگوهاى عینى زندگى بر اساس سنتها و باورهاى اسلامى و ملّى در زمینههائى مانند تفریحات و ورزش، سرگرمىها و بازیها، تزئینات و تجملات.
۵-۹-ترویج فرهنگ اقامه شعائر و فرائض دینى در جامعه و تهیه قوانین و مقررات لازم براى منطبق نمودن برنامه زندگى اجتماعى با آن.
۶-۹-متناسب كردن امكانات و شرایط و ظواهر اماكن عمومى اعم از اماكن تفریحى، هنرى، سیاحتى، مسافرتى و ورزشى با معیارهاى زندگى اسلامى بویژه ایجاد مساجد و دیگر بناها و فضاهاى تبلیغى.
۷-۹-توسعه مساجد و اماكن مذهبى متناسب با نیازهاى زمان در برنامهریزى شهرسازى.-
۸-۹-زمینهسازى براى ایجاد تحول در نحوه اداره و بهره بردارى مطلوبتر از اماكن و فضاهاى تبلیغى و دینى.
۹-۹-رعایت ارزشهاى اسلامى در كلیه تبلیغات شهرى و رسانهاى و هماهنگى آن با فرهنگ دینى و ملّى جامعه.
۱۰-شناخت ویژگیها و نیازهاى جوانان و زمینهسازى براى رشد، كمال و پیشرفت آنها از طریق:
۱-۱۰-ایجاد ظرفیتهاى لازم براى گسترش مطالعات و تحقیقات پیرامون مسایل مختلف جوانان.
۲-۱۰-اعمال اصلاحات ضرورى در ساختار ادارى و نهادهاى قانونى و تدوین راهكارهاى هماهنگ اجرایى براى پاسخگویى به نیازهاى جوانان.
۳-۱۰-كمك به توسعه و گسترش تشكلهاى غیر دولتى جوانان.
۴-۱۰-استفاده از ظرفیتها و خلاقیتهاى جوانان براى مشاركت فعال در ارتقاى فرهنگى و سازندگى و توسعه كشور.
۵-۱۰-اهتمام علمى و عملى به تقویت باورهاى اسلامى و ملّى و تحكیم ارزشهاى انقلاب اسلامى و ارتقاى فرهنگ خود باورى جوانان و افزایش توان علمى آنان در شناخت سنتها و فرهنگ مردم و كشف شیوههاى مناسب مراودات فرهنگى.
۶-۱۰-گسترش آموزش هاى فرهنگى و توسعه امكانات تفریحى بویژه براى كودكان، نوجوانان و جوانان.
۱۱-اصلاح بینش عمومى و باورهاى فرهنگى جامعه نسبت به جایگاه و نقش زن و ارتقاى نقش موثر و سازنده زنان در جامعه و خانواده بر اساس تعالیم اسلامى از طریق:
۱-۱۱-ایجاد و تقویت شرایط فرهنگى اجتماعى و الزامات مناسب براى بهره مندى نظام از شایستگىها و توانمندىهاى زنان در تمام سطوح.
۲-۱۱-بازنگرى در نظام ارزشگذارى كار زنان بویژه در بخشهاى فرهنگ و تعلیم و تربیت و خانواده.
۳-۱۱-توجه به نیازهاى دختران جوان بر اساس الگوهاى تربیت اسلامى براى تقویت روحیه جامعه پذیرى آنان.
۴-۱۱-تقویت منابع فعالیت هاى فرهنگى، تفریحى و ورزشى بانوان و توزیع عادلانهتر امكانات در سراسر كشور بویژه در مناطق محروم.
۵-۱۱-اهتمام به تقویت معیارهاى پذیرفته شده در نگرش به زن و خانواده و سعى در وحدت رویه بر اساس آن معیارها.
۶-۱۱-كمك به معرفى الگوى زن مسلمان با توجه به معیارهاى اسلامى و مقتضیات روز.
۷-۱۱-هدایت و گسترش پژوهشهاى مربوط به زنان براى احیا و اعتلاى ارزشهاى زن مسلمان.
۸-۱۱-تقویت جایگاه خانواده به عنوان ركن بنیادین جامعه اسلامى و سعى در استحكام مبانى آن بر مبناى اخلاق و حقوق اسلامى.
۹-۱۱-توسعه فرهنگ عفاف در كلیه سطوح برنامهریزى بمنظور استحكام خانواده و تثبیت ارزشهاى اسلامى.
۱۰-۱۱-زمینه سازى براى ارتقاى فرهنگى و منزلت اجتماعى زنان خانهدار.
۱۱-۱۱-ایجاد مصونیت و حفظ امنیت خانواده از نظر فرهنگى، اجتماعى و اقتصادى و انجام مطالعات در شناسایى و معرفى عوامل تهدید كننده بنیان خانواده.
۱۲-۱۱-آشناسازى جامعه با حقوق، تواناییها و مسئولیتهاى اعضاى خانواده و گسترش آموزش دانش خانواده در سطوح مختلف.
۱۲-ساماندهى نهادها و ایجاد هماهنگى میان دستگاههاى فرهنگى كشور از طریق:
۱-۱۲-مشخص كردن نقش و قلمرو دستگاهها و نهادهاى خارج از حوزه فرهنگ و فرهنگى به معناى خاص از نظر تأثیر آنها بر فرهنگ عمومى و آثار و خدمات فرهنگى.
۲-۱۲-تفكیك سطوح سیاستگذارى، برنامهریزى و اجرایى در بخش فرهنگ و تعیین دستگاههاى خاص براى هر سطح.
۳-۱۲-بازنگرى و شفاف ساختن نظام نظارت و ارزشیابى فعالیتهاى فرهنگى و كارا نمودن آن.
۴-۱۲-كاهش تصدى دولت و محدود كردن فعالیتهاى مربوط به آثار و خدمات فرهنگى توسط دستگاههاى دولتى و واگذارى آن به بخش خصوصى.
۵-۱۲-بهبود بخشیدن به شیوههاى تبلیغات دینى و ساماندهى شبكه تبلیغى و تشكلهاى دینى - مردمى به منظور ارتقاء سطح كیفى و كمى تبلیغات.
۶-۱۲-ارتقاء منابع انسانى بخش فرهنگ و ایجاد انگیزه براى جذب نیروهاى كارآمد.
۷-۱۲-تعیین نهاد مسوول براى بررسى و ارزیابى مستمر وضعیت و تحولات فرهنگ عمومى بویژه از جهت اخلاقى، دینى و معنوى.
۸-۱۲-تدوین چهارچوب قانونى براى گزارش سالیانه دولت درباره رشد فرهنگى و دینى بویژه دینباورى نسل جوان با توجه به نقش دستگاههاى اقتصادى، سیاسى و فرهنگى در آن.
۹-۱۲-تدوین ساز و كار مناسب براى ایجاد ثبات در مدیریتها و برنامههاى مؤثر در نهادهاى فرهنگى و آموزشى.
۱۳-ایجاد زمینههاى مناسب براى تقویت بنیه مادى و رونق اقتصاد فرهنگ از طریق:
۱-۱۳-وضع یا اصلاح قوانین مربوط به حوزه تولید و توزیع آثار و خدمات فرهنگى.
۲-۱۳-زمینهسازى، ایجاد تسهیلات و حمایت از صادرات محصولات فرهنگى در بازارهاى جهانى.
۳-۱۳-توسعه صنعت ایرانگردى و جهانگردى از طریق تبیین و تدوین الگوى متناسب با ارزشهاى نظام و انقلاب اسلامى و رفع موانع و مشكلات موجود و معرفى جاذبههاى گردشگرى ایران در سطح بینالملل خصوصا جاذبههاى معنوى و اسلامى در سطح بینالملل و جهان.
۴-۱۳-تدوین راهبرد و تعیین جایگاه صنایع فرهنگى و فنآورى مرتبط با فرهنگ در توسعه صنعت كشور و تشویق سرمایهگذارى در تأسیسات زیربنایى حوزه فرهنگ.
۵-۱۳-ایجاد مؤسسههاى اعتبارى به منظور حمایت از تولید و عرضه آثار و خدمات فرهنگى و استمرار پرداخت یارانههاى بخش فرهنگ.
۶-۱۳-تبیین و ترویج فرهنگ مسوولیتپذیرى خانوادهها در تأمین نیازهاى فرهنگى و تدوین شیوههاى افزایش سهم مصرف فرهنگى در كل هزینههاى خانوار.
۱۴-ساماندهى نظام اطلاعرسانى براى استفاده از فنآورىهاى جدید و چارهاندیشى براى مصون ماندن از آثار منفى آن از طریق:
۱-۱۴-تقویت و ساماندهى مراكز مطالعاتى موجود براى شناخت همه جانبه آثار و عوارض تحولات فنآوریهاى جدید.
۲-۱۴-تقویت مراكز مطالعاتى و پژوهشى و برنامهسازى و توسعه امكانات فنى و تجهیزاتى رسانههاى جمعى داخلى.
۳-۱۴-تجهیز و تقویت مراكز فرهنگى و آموزشى موجود براى مقابله با آثار مخرب فنآوریهاى جدید.
۴-۱۴-اهتمام جدى به تقویت و توسعه نظام اطلاع رسانى فرهنگى و دینى.
۵-۱۴-افزایش ظرفیت تولید و پخش و تكمیل پوشش رادیویى و تلویزیونى در شبكههاى سراسرى، استانى، شهرى و برونمرزى.
۶-۱۴-ایجاد و توسعه امكانات ماهوارهاى سازمان صدا و سیما براى انتقال امواج رادیویى و تلویزیونى در سطح منطقهاى و جهانى.
۱۵- تحكیم مبانى و اركان فرهنگ اسلامى و مقابله با تهاجم فرهنگى بیگانه از طریق:
۱-۱۵-توجه به حفظ ارزشهاى دینى و ملّى در سیاستگذاریها و برنامهریزیها و فعالیتهاى تمام بخشهاى اقتصادى، سیاسى و اجتماعى در راستاى مقابله با تهاجم فرهنگى.
۲-۱۵-نظام مند كردن نحوه مقابله با تهاجم فرهنگى در عرصههاى مختلف اجتماعى.
۳-۱۵-تبیین پایههاى تفكر اسلامى در همه ابعاد زندگى و ارائه الگوهاى مناسب براى جامعه و بویژه جوانان.
۴-۱۵-تبیین شیوههاى مناسب براى اسلامى كردن حوزه علوم انسانى و اجتماعى و حمایت از پژوهشهاى این حوزه.
۵-۱۵-تبیین كارآمدى نظام دینى در اداره امور جامعه و پاسخگویى به شبهات مطرح شده.
۶-۱۵-تبیین و گسترش فرهنگ امر به معروف و نهى از منكر با در نظر گرفتن شیوهها و روشهاى نوین و صحیح اسلامى.
۷-۱۵-تدوین برنامههاى مناسب در شیوههاى تبلیغ سنتى و بهرهگیرى از قالبهاى متنوع و نوین هنرى در عرضه مفاهیم والاى فرهنگ اسلامى.
۸-۱۵-هدایت و گسترش پژوهشهاى فرهنگى با تاكید بر فرهنگ خودى و شناخت راههاى نفوذ فرهنگ بیگانه.
۹-۱۵-تبیین و تبلیغ نقاط ضعف فرهنگ مهاجم.
۱۰-۱۵-تدوین ضوابط و مقررات قانونى و اتخاذ تدابیر حقوقى و قضایى مؤثر براى مقابله با ترویج فرهنگ بیگانه.
مصوبه فوق در جلسه ۴۳۹مورخ ۷۷/۱۲/۲۵ به تصویب شورایعالى انقلاب فرهنگى رسید.
سیاستهای مقابله با تهاجم فرهنگی
مصوب چهارصد و پنجاه و نهمین جلسه مورخ ۱۳۸۷/۱۲/۲۴ شورای عالی انقلاب فرهنگی
تاریخ ابلاغ: ۱۳۷۸/۰۹/۰۸ شماره ابلاغ: ۳۰۰۰/دش
+ نوشته شده در یکشنبه چهارم بهمن ۱۳۸۸ ساعت 9:51 توسط وحید
|